Tip van...

Heidelandschappen fotograferen

Dave Zuuring 4 maanden geleden

Eén van ’s Neerlands mooiste bloemetjes bloeit in deze periode weer. De liefhebbers weten dan direct waar ik het over heb: de heide. In deze blog geef ik tips voor het fotograferen op de heide.

Techniek

De techniek van het fotograferen van heide is niet zo heel veel anders dan het fotograferen van andere landschappen. Ik zal je niet vermoeien met diafragma en hyperfocale afstand en dat soort technische zaken. Er is in mijn ogen namelijk één grote uitdaging bij het fotograferen van een heidelandschap. Het contrast tussen de heide en lucht is vaak bijzonder groot. De heidebloemetjes zijn weliswaar roze, maar de donkere ondergrond in combinatie met de veelal heldere luchten zorgen voor een gigantische uitdaging voor het dynamisch bereik van je camera om de balans vast te leggen.

Als je niet uitkijkt, heb je óf een perfecte lucht óf een perfecte voorgrond. Vooral vóór zonsopkomst of vlak na zonsondergang ligt hier je uitdaging. En om vooral de sfeer en de kleur te behouden is een grijsfilter voor het samenvoegen van meerdere belichtingen met een heidelandschap vaak een must. Zeker met afkoelende nachten en warmte overdag wil je juist bij zonsopkomst op de heide fotograferen. Immers, met grondnevel creëer je de unieke sfeer. Mijn filters om de optimale belichting te realiseren voor dit type landschap zijn de Reverse Grad en Hard Grad. Een ND4 0.6- of ND8 0.9-sterkte doen meestal het werk voor me. Maar in sommige gevallen, als er bomen in de voorgrond staan, val ik terug op het maken van een bracket. Naast het eventueel gebruiken van een filter of het maken van brackets moet je ook wennen aan het benutten van de bestanden die je camera kan leveren. Namelijk, schiet in RAW of beide. RAW vraagt dan wel dat je kennis hebt van een softwarepakket als Adobe Photoshop Lightroom. Ook al gebruik je filters, zo kun je het perfecte plaatje opleveren of naar eigen smaak kleur geven.

Handige fotospullen om bij je te hebben

Een goede voorbereiding is het halve werk. Als je dan toch besluit naar een van de mooie heidelocaties te gaan (lees verder voor tips hierover) en je gaat wandelen, dan is het goed om van tevoren te bedenken wat je meeneemt. Omdat het zeker ‘s ochtends en ‘s avonds in het gouden uur donker is en je sluitertijd al snel oploopt, werk ik altijd vanaf een statief. Ben je van plan te gaan wandelen dan is een lichtgewicht, makkelijk aan je tas te hangen, statief een aanrader.

Bij dagtrips kies ik soms bewust voor maar één lens. Het zal je niet verrassen dat een allround lens als de 24-70mm voor fullframe daar prima geschikt voor is. Of een standaard zoomlens zoals een 15-85mm of 18-55mm voor een APS-C type camera. Wil je jezelf uitdagen, dan neem je alleen de 50mm lens mee of als je echt andere perspectieven wilt tonen, denk er dan aan om bijvoorbeeld je 70-200mm telezoom objectief mee te nemen. Een telelens drukt het beeld wat in elkaar, zodat je een heel ander beeld toont dan met een standaard- of zoomlens. Mijn meest gebruikte lens is de 16-35mm. Ik hou nu eenmaal van weidse landschappen, hoewel de Posbank zich zeker ook erg goed leent voor de 70-200mm om zo de laagjes te accentueren.

Terug naar de vroege ochtend of avond. Naast het statief heb ik altijd een draadontspanner bij me en de eerder genoemde filters. Een reserve accu en een extra geformatteerd opslagkaartje zijn een must om bij je te hebben. Uiteraard is een comfortabele tas, in mijn geval een Manfrotto rugzak met een opening aan de rugzijde, een bewuste keuze om te hebben. Zo weet ik zeker dat er geen natte draagzijde van de rugtas later op mijn rug hangt! Ook goed schoeisel is aan te bevelen en onthoud dat je beter bedekkende kleding kunt dragen, want zeker in de heidegebieden loop je kans op een tekenbeet. Last, but not least, een hoofdlampje. Zeker als je in de schemering buiten bent, kan het snel donker zijn. Dan is een lampje die je op je hoofd plaatst een handig hulpmiddel. Zo heb je je handen vrij om je camera te bedienen en vind je snel de spullen die je nodig hebt of zie je waar je loopt, zonder kleerscheuren op te lopen.

Ga meerdere keren

De heide bloeit meestal van midden augustus tot begin september, soms al eerder. Je kunt dus vroeg een heidegebied bij jouw in de omgeving verkennen, of zodra je in augustus de tijd hebt. Wat ik vaak doe, is ’s avonds gaan, kijken of er al een gouden uur-opportunity ontstaat en zeker in het bloeiseizoen ’s ochtends voor dag en dauw. In 2016 ben ik zelf in de periode van 8 augustus tot 2 september zeven keer naar, voor mij het ultieme heidegebied, de Posbank geweest. Pas bij de zevende keer was het raak, omdat alles samenkwam: licht, lucht en nevel. Eén klein nadeel, de liefhebber kan het zien, de heide verliest dan al langzaam haar kleur. Gelukkig maakten de ideale condities het voor mij goed. En omdat ik vaker naar een fotoplek terugkeer, wist ik waar ik moest zijn en vooral, hoe laat. Want besef dat de condities nooit hetzelfde zijn en zoals de lucht tijdens de zevende keer even kleurde, had ik nog niet eerder meegemaakt.

Locaties

Vanzelfsprekend is voor mij de Posbank, op nog geen kwartier rijden, de ultieme heideplek. Het trekt vele bezoekers uit heinde en verre en ook zeker fotografen. Toch wil ik jullie in deze blog de tip geven om ook eens andere heidegebieden te ontdekken. Zelf heb ik voorgenomen om dit jaar die andere plekken op te zoeken. Of ga eens wandelen met de lokale schaapskudde, die vaak ook te vinden is in de nabijheid van heidevelden. Zelf deed ik dit enkele jaren tijdens een fotoworkshop en zo kom je weer thuis met compleet nieuwe foto’s en heb je jezelf weer nieuwe kennis eigen gemaakt.

De heide - het paarse goud - vraagt er gewoon om om gefotografeerd te worden. Ga dus de aankomende periode je plek vinden en kijk eens rond op onderstaande locaties. Via fotosites zoals Flickr, de verzamelsite Pinterest, Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer of het natuurblad Roots vind je al snel meer informatie over onderstaande locaties:

  • Overijssel, Buurserzand Haaksbergen
  • Gelderland, Ginkelse Heide, Ede
  • Noord-Holland, Texel kent ook fraaie heidevelden niet ver van de kust
  • Limburg, de Maasduinen, Bergen
  • Drenthe, het Dwingelderveld Dwingeloo / Ruinen

Alle tips voor heidefotografie op een rijtje

  • Ga voorbereid op pad
  • Ontdek mooie heidelocaties door ze te zoeken op internet of met bovenstaande tips
  • Daag jezelf uit en wissel eens af met je lens of neem bewust maar één lens mee
  • Filters zijn een must
  • Fotografeer in RAW en haal het maximale uit je digitale bestanden
  • Een statief is een handig hulpmiddel, maar bedenk goed hoe ver je met dat zware aluminium statief wilt wandelen
  • Een hoofdlampje is handig om je handen vrij te hebben en genoeg te zien in het donker
  • Ga meerdere keren, verken eerst overdag en keer dan in het gouden uur terug

Auteur

Dave Zuuring

Dave Zuuring, ook bekend als nldazuu, is naast zijn fulltime baan en de tijd die hij met zijn gezin doorbrengt, een gepassioneerde fotograaf die fotografeert vanuit de gedachte "Make your memory today". Hij legt graag landschappen in de breedste zin van het woord, cityscapes, interieurs en reportages vast. Vooral cityscapes in het blauwe uur zijn een rode lijn door zijn fotografie belevingen.

Bekijk alle berichten