Tips en inspiratie

Zo fotografeer je rode eekhoorns!

Jeroen Stel 1 maand geleden

De Rode Eekhoorn (Sciurus vulgaris) is een echte boombewoner die vaak, razendsnel als een acrobaat, al springend tussen bomen en struiken is te zien. Ze gebruiken daarbij hun staart als roer en evenwichtsorgaan.

Hij heeft een hoge aaibaarheidsfactor en juist daarom is hij geliefd bij menig natuurfotograaf. Ze variëren van kleur van oranjerood tot kastanje- of donkerbruin, veelal met een helder witte buik. Daarnaast hebben ze een grote pluimstaart. In het najaar hebben ze grote pluimen op hun oren. Het is een knaagdier en zijn Latijnse naam Sciurus Vulgaris betekent 'gewone schaduwstaart'. Deze naam komt van zijn karakteristieke zithouding, met de staart gebogen over de rug. Het nieuwsgierige karakter maakt dat ze graag fraai poseren voor een foto. Maar de snelle en nerveuze bewegingen maken het weer een grote uitdaging ze te fotograferen...

Waar vind je eekhoorns?

Eekhoorns vind je in een loofbos, naaldbos of gemengd bos, maar ook in tuinen en parken. Hun voorkeur qua leefgebied gaat uit naar een bos met naaldbomen ouder dan twintig jaar, aangezien daar meer voedsel en nestgelegenheid voor ze te vinden is. Eekhoorns zijn vooral vroeg in de ochtend en in de namiddag actief met voedsel zoeken. In de wintermaanden zijn ze minder actief, maar ze gaan niet in winterslaap. In de herfst vergaren ze veel extra voedsel om zo een vetreserve aan te leggen voor schaarse wintermaanden.

Nuttige diertjes

Eekhoorns eten voornamelijk eikels, noten, en dennenappels. Ze verstoppen dit voedsel in de grond en in boomholtes die ze dankzij hun sterke reukvermogen weer terug kunnen vinden. Aangezien niet al het voedsel wordt teruggevonden, helpen ze indirect mee aan de verspreiding van boomzaden en optimalisatie van het bos. Daarnaast eten ze ook insecten, bessen, paddenstoelen en zelfs vogeleieren of jonge vogels.

Maar waar zitten de eekhoorns?

Wanneer een eekhoorn een dennenappel eet, bijt hij de 'schubben' van de dennenappel er af om bij de zaden te kunnen komen. Het hart van de dennenappel laat hij meestal liggen en is dus een herkenbaar spoor. Andere sporen kunnen geopende hazelnoten zijn, waar wellicht nog tandkrassen op te zien zijn van het openen van de noot.

Eekhoorn uitwerpselen zijn zwart of zwartbruin van kleur en zijn rond van vorm. Ze laten ze willekeurig vallen en lijken wat op konijnenkeutels en zijn dus als aanwijzing voor hun aanwezigheid moeilijk te gebruiken.

De eekhoorn heeft een aantal natuurlijke vijanden. De boommarter en havik vallen hem aan in de boom en de vos op de grond. Vooral jonge, nog onervaren, eekhoorns vallen snel aan hen ten prooi. Ze zijn sterk afhankelijk van het voedselaanbod en na een slechte zomer en herfstperiode sterven er veel in de wintermaanden. Het duurt dan soms jaren voordat een populatie weer hersteld is.

Gebruik een snelle sluitertijd

Voor het fotograferen van eekhoorns heb je snelle sluitertijden nodig. Iets wat niet altijd voorhanden is wanneer je in een donker bos fotografeert. Dit betekent in de meeste gevallen dat je moet werken met een lichtsterke lens, zoals de 70-200mm f/2.8, en een camera die hogere ISO-waarden aan kan. Tegenwoordig zijn de meeste camera’s gelukkig in staat om hogere ISO-waarden te hanteren en kun je door een beetje over te belichten de ruis goed onderdrukken. Deze techniek wordt wel 'naar rechts belichten' genoemd, omdat je naar de lichte kant (rechterkant) van het histogram belicht.

Kies eens een ander standpunt

We kennen allemaal de foto’s van eekhoorns op een stammetje. Maar het is een echte boomklimmer, dus waarom hem niet eens fotograferen vanuit de boom gezien? Dit kan bijvoorbeeld met een van te voren geïnstalleerde cameraval, waarbij de camera getriggerd wordt door een infrarood triggersysteem dat reageert op beweging.

Wanneer ga je het bos in?

In de vroege ochtend en late namiddag wanneer eekhoorns het meest actief zijn, is er vaak prachtig licht in het bos. Zelf maak ik dan graag gebruik van het fraaie tegen- of strijk-licht dat door de bomen heen schijnt. Op die manier kan ik de eekhoorn met zijn herkenbare silhouet in beeld brengen. Een goede foto hoeft natuurlijk niet altijd een gedetailleerd beeld te zijn, want ook een sterk silhouet vertelt het verhaal. Wanneer je de foto dan ook nog eens omzet naar zwart-wit wordt het uiteindelijke beeld veel krachtiger.

Spelen met dubbele belichting

Naast zwart-wit kun je vandaag de dag met de meeste camera’s ook dubbele belichting opnamen maken die soms verrassende resultaten opleveren. Eekhoorns zitten zelden stil, dus probeer dit te doen op de momenten dat ze aan het eten zijn en wat langer stil zitten dan gebruikelijk. Als je dubbele belichten maakt, zorg er dan wel voor dat je iets onderbelicht, aangezien de lichte delen van je foto ook worden samengevoegd en al snel tot overbelichte delen kunnen leiden in je uiteindelijke samengestelde foto. In dit geval heb ik een omgeving met bloeiende rododendrons gecombineerd met een beeld van een in een struik zittende eekhoorn.

Op locaties waar eekhoorns wat gewend zijn geraakt aan je aanwezigheid, kun je in uitzonderlijke gevallen ook gebruik maken van attributen om de eekhoorn in een leuke setting te fotograferen. Denk hierbij goed na over je achtergronden en hoe je deze attributen in de totale setting plaatst. Een oud emmertje, een roestige schep of zelfs een paar tuinkabouters geven je totaalbeeld net iets extra’s.

Een beschermde diersoort

De eekhoorn is in Nederland een beschermde diersoort. Dit betekent dat we als natuurfotografen voorzichtig met ze moeten omgaan en ze niet moeten verstoren. Ook hun leefomgeving dient met respect te worden behandeld en te worden achtergelaten zoals je hem hebt gevonden. Zo hebben anderen ook nog plezier van deze prachtige dieren.

Volg een workshop bij mij!

Al met al zijn eekhoorns dus best een hele uitdaging om goed te fotograferen, maar oefening baart kunst en het zijn zeer fotogenieke onderwerpen. Wil je graag mee op pad om eekhoorns te fotograferen in een prachtige bos-omgeving? Neem dan snel een kijkje op de website voor een privé-workshop eekhoorns fotograferen!

Bekijk ook

Auteur

Jeroen Stel

Jeroen Stel is professioneel natuur- en wildfotograaf. Hij heeft een voorliefde voor weidevogels, hazen, amfibieën en insecten. Jeroen levert kwaliteit op een continue basis en weet op te vallen. Hij gaat niet voor de lucky shots maar werkt projectmatig en vaak voor lange periodes aan één onderwerp om dit dan echt uit te diepen. Ook geeft regelmatig hij workshops.

Bekijk alle berichten